Evin İlham Durağı Yazılar

“Tarik” İsmi Nereden Geliyor? Kökeni, Anlamı ve Güncel Tartışmalar Kelimenin Kökleri: Arapçadan Gelen Bir Işık “Tarik” ismi, Arapça “طَارِق” (ṭāriq) kelimesinden gelir. Bu kelime, Arapça “ṭaraqa” (طرق) fiilinden türemiştir; bu fiilin temel anlamları “vurmak, kapıya vurmak, kapıyı çalmak” şeklindedir. ([behindthename.com][1]) Bu köken, isme hem mecazî hem de sembolik anlamlar yükler: “kapıyı çalan kişi”, “geceleyin gelen ziyaretçi”, ya da “yolun kapısını çalan” anlamında. ([Bilgelik Kütüphanesi][2]) Ancak “Tarik” ismi yalnızca bu fiilden türetilmiş bir “çalıcı / gelen” anlamı taşımaz. Aynı zamanda, gökyüzüne, ışığa ve rehberliğe dair metaforlarla da özdeşleşmiştir. Arap geleneğinde “Tarik” bazen “sabah yıldızı” — yani gündoğumundan önce gökyüzünde görülen parlak…

İnsan bazen uykusunda gördüğü bir sahnenin, uyanıkken yaptığı büyük planlardan daha çok şey anlattığını hisseder. Rüyalar, gündelik hayatın gürültüsünden sıyrılmış bir zihnin, kıt kaynaklar, ertelenmiş arzular ve zorunlu seçimler üzerine kurduğu sessiz cümleler gibidir. Zamanımız sınırlıdır, duygusal enerjimiz sınırlıdır, güvenimiz sınırlıdır. Uyanıkken bütçe tabloları, yapılacaklar listeleri ve “mantıklı” tercihler arasında sıkışan bu sınırlılıklar, geceleri rüya diliyle konuşur. İşte tam bu noktada basit gibi görünen ama düşündükçe derinleşen bir soru ortaya çıkar: Rüyada tanıdığın bir erkeğe sarılmak ne anlama gelir? Bu yazıda bu soruya klasik rüya tabiri kalıplarıyla değil; ekonominin bakış açısıyla yaklaşacağım. Yani rüyayı, arz–talep dengeleri, fırsat maliyeti, belirsizlik, güven,…

Onboarding Sürecinde Neler Yapılır? Tarihsel Bir Perspektif Geçmişin tozlu sayfalarında kaybolan olaylar, günümüzün şekillenmesinde önemli bir rol oynamaktadır. Geçmişi anlamak, sadece bugünü daha iyi yorumlamakla kalmaz, aynı zamanda geleceğe dair çıkarımlar yapabilmemiz için de bir zemin hazırlar. İnsanlık tarihi boyunca birçok olgu, bir noktada dönüm noktasına ulaşarak değişim ve dönüşümü hızlandırmış ve bu değişimlerin kökleri, çoğu zaman köklü geleneklerde saklıdır. Bu yazıda, modern iş dünyasında giderek daha fazla önem kazanan onboarding sürecinin tarihsel gelişimini inceleyecek, geçmişten günümüze nasıl evrildiğine dair bir analiz sunacağız. Onboarding Sürecinin İlk Adımları: Erken Dönem ve Sanayi Devrimi Onboarding ya da yeni çalışanların işe alım süreci,…

NaOCl Asit Mi, Baz Mı? Felsefi Bir Bakış Açısıyla Kimyasal Sorulara Derinlemesine Bir Yolculuk Hayat, bir dizi sorudan ibarettir. Bazı sorular sonu gelirken, bazıları bizi daha fazla düşünmeye iter. Bir sabah, bir asidik çözeltinin ya da bazik bir bileşiğin arasındaki farkı öğrenmek için kimya dersini dinlerken, aklımıza bir soru gelebilir: “Bu kimyasal özellikler, doğrudan gerçekliğin kendisini mi yansıtıyor, yoksa bizler, sadece sınıflandırmalar ve kategorilerle dünyanın karmaşıklığını anlamaya mı çalışıyoruz?” Bazen bilimsel bir soruya cevap ararken, derin felsefi sorulara da cevap aradığımızı fark ederiz. Bugün, bu yazının ana sorusu da, NaOCl (Sodyum Hipoklorit) çözeltisinin asidik mi yoksa bazik mi olduğu kadar,…

Kevni Hüküm Ne Demek? Tarihsel Bir Perspektiften İnceleme Geçmişin izlerini takip etmek, bugünü anlamanın en derin yoludur. Tarih, sadece eski olayların kronolojik sıralanması değil, aynı zamanda toplumsal yapılar, inançlar ve değerlerin evrimini anlamamız için bir rehberdir. Bu yazıda, “kevni hüküm” kavramının tarihsel kökenlerini inceleyecek ve bu kavramın toplumsal, dini ve felsefi bağlamdaki önemini ortaya koyacağız. Kevni hüküm, genellikle Allah’ın yarattığı evrenle ilgili belirli bir yasa veya düzen olarak tanımlanır. Ancak, bu kavramın tarihsel anlamı, dinî, felsefî ve toplumsal açıdan büyük bir derinlik taşır. Geçmişin bu kritik noktalarını anlamak, sadece tarihsel bir inceleme değil, aynı zamanda bugünün toplumları ve inançları hakkında…

İnterferon Nedir? Bir Bağışıklık Savaşçısının Hikayesi İstanbul’da bir gün, yine trafik, koşuşturma, ofis işleri… Akşamları eve dönerken kafamda hep bir şeyler dönüyor. Bugün bir biyoloji portalında karşıma çıkan “interferon nedir?” sorusu üzerine biraz düşündüm. Gerçekten de hepimizin vücudunda çalışan bu mikroskobik kahramanlar hakkında çok fazla şey bilmiyoruz. Yani, bu aralar bağışıklık sistemi üzerine düşünmek garip bir şekilde ilgimi çekiyor, belki de hepimize biraz daha yakın olan bir konu. Hepimiz hastalanıyoruz, bağışıklık sistemimiz bize her gün savaşı kazandırmaya çalışıyor, peki interferonlar bu savaşa nasıl yardımcı oluyor? İnterferonların Tanımı: Bağışıklık Sistemimizin Silahları İnterferonlar, vücudun enfeksiyonlara karşı verdiği tepkinin bir parçasıdır. Hani her…

N Kimyada Ne Demek? Geleceğe Dönük Bir Bakış Son yıllarda kimya ve bilimle ilgili her şey bir devrim yaşıyor. Artık eskiden öğrendiğimiz, ders kitaplarında öğrendiğimiz temel kavramların çok ötesinde bir dünyada yaşıyoruz. Peki, kimyada “N” ne demek? Bu soru basit gibi görünse de, aslında çok daha derin anlamlar taşıyor. Herhangi bir kimyasal reaksiyonun merkezindeki bir değişken olan “N”, belki de gelecekte hayatımızı etkileyecek şekilde evrilecek. Hem umutla hem kaygıyla bu soruyu 5-10 yıl sonra gündelik hayatımıza nasıl yansıyacağıyla birlikte tartışalım. N Kimyada Ne Demek? Kısaca Kimyasal Bağlamda Tanımlayalım “N”, kimyada genellikle “mol sayısı” ya da “bölgesel parametreler” ile ilişkilendirilen bir…

Bütün Peygamberlerin Dini Nedir? Ekonomik Bir Perspektif Hayatın her alanında karşımıza çıkan bir kavram var: kıtlık. Ekonominin temel meselelerinden biri olan kaynak kıtlığı, aslında sadece para veya mal ile sınırlı değildir. Zaman, enerji, dikkat ve hatta insan ilişkileri gibi her şey sınırlıdır. Bu kıtlık karşısında, insanlar sürekli seçimler yapar ve bu seçimlerin her biri bir fırsat maliyeti taşır. Ekonomik bir bakış açısıyla, bireylerin ve toplumların seçimleri, sosyal, kültürel ve dini bağlamda da belirleyici olur. Bu yazıda, Bütün Peygamberlerin Dini konusunu, insanlığın en temel sorularına dair seçimler, dengesizlikler ve piyasa dinamikleri üzerinden analiz edeceğiz. Ekonomik teoriler, bireylerin ve toplumların kararlarını nasıl…

Lozan Ne Zaman İmzalandı? Bir Tarih ve Anlam Üzerine Lozan… Adını duyduğumuzda aklımıza hemen bağımsızlık, kurtuluş, savaş ve anlaşmalar gelir. Ama bu anlaşmanın tarihi, aslında hepimizin yaşamında derin izler bırakmış bir dönemin simgesidir. Bunu, geçmişteki büyük olayların ne kadar yakın olduğuna bakarak anlamak daha kolay. Benim için Lozan, sadece bir tarih değil, anıların ve büyük değişimlerin simgesidir. Hatırlıyorum, küçükken okula gittiğimde tarih derslerinde “Lozan ne zaman imzalandı?” sorusuyla sıkça karşılaşırdım. Şimdi, o dönemi daha iyi anladıkça, her seferinde farklı bir bakış açısıyla Lozan’a bakıyorum. Lozan Ne Zaman İmzalandı? Tarih 24 Temmuz 1923 Lozan Antlaşması, 24 Temmuz 1923’te imzalandı. Ancak bu…

Eş Görevli Sözcükler Nelerdir? Türkçede anlamın zenginleşmesi ve ifade gücünün artması için kullanılan birçok dilbilgisel yapı vardır. Eş görevli sözcükler de bu yapılardan birisidir. Ama nedir bu eş görevli sözcükler? Hadi bunu birlikte keşfedelim. Eş Görevli Sözcükler Nedir? Eş görevli sözcükler, cümlede birbirine yakın anlamlar taşıyan ve aynı dilbilgisel işlevi yerine getiren kelimelerdir. Yani bir cümledeki iki ya da daha fazla kelime, anlam olarak birbirine benzerken, aynı gramatikal yükü taşır. Mesela, “çok” ve “fazla” sözcükleri birbirinin eş görevli sözcükleridir. İkisi de aynı anlamda kullanılır ve her ikisi de bir sıfat olarak görev yapar. Düşünsenize, sabah işe gitmek için evden çıkıyorsunuz.…