Evin İlham Durağı Yazılar

Islahı Kim Yapabilir? Sosyolojik Bir Bakış Hayatın içinde yürürken, toplumun bize dayattığı normlarla, kültürel pratiklerle ve güç ilişkileriyle karşılaşırız. Kimimiz bunların farkında, kimimiz ise daha çok günlük rutin içinde akıp gider. Sosyolojiyle ilgilenen bir göz olarak düşündüğümde, “Islahı kim yapabilir?” sorusu aklıma sık sık geliyor. Bireylerin ve toplumsal yapıların birbirini nasıl etkilediğini anlamak, bu sorunun cevabını aramak için ilk adımdır. Peki, ıslahı gerçekten kim yapabilir? Bu soruyu cevaplamadan önce kavramları netleştirmek gerekiyor. Islah Kavramının Sosyolojik Çerçevesi Islah, toplumda eksik veya yanlış kabul edilen davranışların, yapısal düzenlemelerle veya bireysel çabalarla düzeltilmesi anlamına gelir. Ancak sosyolojik olarak bakıldığında, bu yalnızca bireysel bir…

Kur’an’da Bahsedilen Gök Kubbe Nedir? Hayatın her alanında sorularla karşılaşıyoruz, ama bazen bazı sorular öylesine derin oluyor ki, cevapları hem bizleri hem de tüm insanlığı ilgilendiriyor. Kur’an’da bahsedilen “gök kubbe” kavramı da işte böyle bir soru. Belki çoğu kişi bu kavramı günlük yaşamda hiç düşünmeden duymuştur; ama gelin, biraz derinlemesine inelim, ne demek istiyor bu gök kubbe, Kur’an bu kavramı nasıl tasvir ediyor? Küçüklüğümde, akşamları gökyüzüne bakarken, ne kadar güzel ve gizemli olduğunu düşündüğümü hatırlıyorum. Ay, yıldızlar ve zaman zaman görünen o parlak gezegenler… Bir çocuk için, gökyüzü büyük bir gizem. Ancak büyüdükçe, sadece gökyüzünün fiziksel olarak ne kadar uzak…

Kasko, Karşı Tarafın Masrafını Kararlar Mı? Hadi, hepimiz birer sürücüyüz ya da en azından bir araca sahip olma hayalini kuruyoruz. İster İstanbul gibi çılgın bir metropolde trafiğe katılın, ister başka bir şehirde; her an bir kaza yapma olasılığı her zaman var. İşte bu yüzden kasko, pek çok kişinin sigorta yaptırırken aklındaki ilk soru olur: “Peki ya karşı tarafın masrafı, onu kasko karşılar mı?” Gerçekten de bu, sigorta poliçesi alırken ya da yenilerken insanı düşündüren bir sorudur. Çünkü sonuçta kasko, aracınıza dair masrafları karşılamak için var, değil mi? Ama karşı taraf ne olacak? Onun masraflarını kim karşılayacak? Kasko Nedir ve Ne…

İyonların Başkenti Var mı? Geçmişten Günümüze Tarihsel Bir Yolculuk Geçmişi anlamadan bugünü yorumlamak mümkün müdür? Bu soruyla başladığımda, elimde sadece eski haritalar ve belgeler var; ama her satır, her çizim bana bir dönemin nabzını hissettiriyor. “İyonların başkenti var mı?” sorusu, ilk bakışta basit bir coğrafi sorudur. Ama tarihsel perspektiften baktığımızda, aslında kültür, siyaset ve toplumsal dönüşümlerin kesişim noktalarını incelemek için bir fırsat sunar. İyonlar, antik Yunan coğrafyasının kuzeybatı Anadolu kıyılarında yaşayan bir topluluk olarak, tarihin akışını şekillendiren önemli bir aktördü. Onların kentleri ve merkezleri üzerine çalışmak, sadece arkeoloji değil, aynı zamanda tarihsel bağlamsal analiz ve sosyo-politik dönüşümleri anlamak demektir. Kronolojik…

Gerçekçi Akım Nedir? Farklı Yaklaşımlar Üzerinden Bir Değerlendirme Hayat her zaman olduğu gibi karmaşık ve bazen de kafa karıştırıcı. Gözlerimi Konya’nın sakin sokaklarına dikiyorum, gündelik hayatı gözlemliyorum. İnsanlar, ilişkiler, sokaktaki her taş… Her biri birer gerçeklik ve her biri birer hikaye. “Gerçekçi akım nedir?” sorusunu sormak, biraz da hayatın kendisine dair derin bir sorudur. Çünkü bir şeyin “gerçekçi” olabilmesi için ne kadar derine inmek gerekir? Hangi yönleri görmeli, hangi yanlarını göz ardı etmeliyiz? İçimdeki mühendis bu soruya matematiksel bir yaklaşım öneriyor: “Gerçekçi olmak, her şeyin ölçülmesi ve doğruluğunun kanıtlanmasıyla ilgilidir.” Ama bir yandan da içimdeki insan tarafım haykırıyor: “Bazen hissetmek,…

Geride Kalanlar: Bir Hikâye, Bir Soru Kayseri’de bir kış sabahıydı. Her şey donmuş, kar rüzgarla savrulmuş, hayat, sanki yavaşça geri çekilmişti. Elimdeki kahve fincanından buhar yükselirken, birden aklıma geldi: Geride Kalanlar dizisi… Hani, o son zamanlarda sosyal medyada herkesin hakkında konuştuğu dizi… O kadar çok soran olmuştu ki, “Geride Kalanlar kaç bölüm?” diye, merak ettim. Aslında soru, yalnızca dizinin uzunluğuna dair bir merak değildi. Bunu soranların bir kısmı, dizinin anlamını gerçekten sorguluyordu. Neden bu kadar popüler oldu? Neden bu kadar etkili? Geride kalanlar, sadece dizinin karakterleri mi, yoksa hepimizin içindeki boşluklar mıydı? Bunu düşünürken, birden gözlerim eski günlüklerimin üstünde kaydı.…

Ucup Ne Anlama Gelir? Biraz Ciddiyet, Bolca Mizah İzmir’de yaşamak, sanki her an bir stand-up şovunun ortasında olmak gibi. Hani o tipik “yolda yürürken kendini başkalarına deli gibi komik gösterdiğini düşündüğün, ama aslında kimse seni izlemiyor” anları vardır ya, işte o anlar çok sık yaşanır burada. Bugün de sizlere, İzmir’in bolca espri, bolca sohbet dolu atmosferinde “ucup” kavramını anlatmaya karar verdim. Ama elbette, biraz mizah, biraz da kafa karışıklığı ile… Hadi gelin, bu konuda biraz esprili bir bakış açısı geliştirelim. Ama öncelikle, “Ucup ne anlama gelir?” sorusuyla başlayalım. Ucup, İslam literatüründe bir terim olarak karşımıza çıkar. Temelde, bir insanın kendisini…

Franz Kafka Hangi Türün Temsilcisi? Franz Kafka… Adını duyduğunda zihninde beliren ilk şey ne? Çekoslovakya’nın dar sokaklarında, varoluşsal bir kaygıyla kuytu köşe arayan bir adam mı? Yoksa kara mizah ve absürtlükle harmanlanmış distopik dünyaların yaratıcısı mı? Kafka, hepimiz için farklı bir şey ifade eder ama bir şeyi net söyleyebiliriz: Kafka, kendisini ne modernist bir yazar olarak, ne de klasik anlamda bir realist olarak kolayca tanımlayabileceğimiz bir figürdür. O, türlerin çok ötesinde, kendine ait bir yazınsal evren yaratmış bir isim. Peki, o zaman Kafka hangi türün temsilcisi? Bir tarafta onu modernizmin derinliklerine gömmek isteyenler, diğer tarafta absürdizmin bir yansıması olarak görenler……

Spontan ıkınma ve felsefi bir yolculuğa giriş Bir sabah, sokakta yürürken farkında olmadan birdenbire ıkındığınızı hayal edin. Bu küçük, doğal eylem, çoğu zaman farkına varmadan gerçekleşir ve gündelik yaşamın rutinleri arasında kaybolur. Peki, bu basit davranışın ardında yatan nedenleri, sonuçları ve anlamı felsefi bir mercekten incelemek mümkün mü? Etik, epistemoloji ve ontoloji gibi felsefe dalları bize yalnızca soyut sorular sormayı değil, insan deneyiminin derinliklerine bakmayı da öğretebilir. Spontan ıkınma gibi doğal bir eylem bile, etik bir ikilem, bilgi kuramı açısından bir sorgulama ve varoluşsal bir sorgu alanı sunabilir. Felsefede gündelik yaşamın sıradan anlarını analiz etmek, insan olmanın sınırlarını ve paradokslarını…

Firavun İnancı Nedir? Antik Mısır’ın Gizemi ve Bugüne Yansıyan Etkileri Firavun inancı nedir diye düşünürken, kafamda bir sürü soru beliriyor. “Gerçekten insanlar bir hükümdarı nasıl tanrı olarak kabul edebilirdi?” diye sorguluyorum bazen. Hani, biz bugün bir yönetici ya da lider gördüğümüzde, onlar bizim için önemli, saygı duyduğumuz kişiler oluyor. Ama Firavunlar? Onlar sadece birer hükümdar değildi. Hem tanrıydılar, hem de dünya üzerindeki en güçlü varlıklar olarak kabul ediliyordu. Peki, bu nasıl oldu? Firavun inancı, sadece eski Mısır’a mı ait yoksa bugüne nasıl yansıdı? İşte tüm bu sorulara bir cevap arayacağım. Firavun İnancının Temelini Anlamak Firavun inancı, Mısır’daki eski din ve…